Aşağıdan Baxanda Yuxarıda Gördüyüm Bloglar

Menim bu blogda yazılar yazmağa başladığım hele bir il de olmayıb. Tezeyem hele. Yazılarıma baxan kimi de bilinir. Ancaq, inanıram ki, bir gün çox insanın fikirlerini paylaşa bileceyi bir blog olacaq. Bu yazının meqsedi özüm deyil başqaları haqqında yazmaqdı.

Selim Tuncer xeber sehifesi kimi, hergün baxdığım bir blogdur. Demek olar ki, oxumadığım yazısı qalmayıb. Meslehet edeceyim ilk bloglardan biridir. Yazı profili de çox deyişkendir. Yazılar sıx aralıqlarla yenilenir. Teoriya ile tecrübenin yan yana olduğu bir blogdur. Bundan sonra da her gün oxumağa çalışacam bu blogu. Sizin de çox faydalana bileceyinize inanıram. Girin baxın!

İsmail Kaya hocam. Özüne çox böyük hörmetim var. İndiye qeder ders aldığım en deyerli hocalardan biridir. Tekce marketing deyil, bütün mövzularda fikir ve düşünceleri menim üçün çox deyerlidir. Blogundakı yazılar iki defe oxunmağı teleb edir bezen, çünkü sade cümlelerle mürekkeb menaların ifadesi çox olur yazılarında. Hocamın, özünü tez-tez göre bilmirem, bundan sonra da lap gec gec görecem. Ancaq, yazılarının hamısını oxuyuram. Yazıları heftede bir defe yayınlanır. Men Marketingi İsmail hocam qeder seven ikinci bir insan görmemişem. Yazdığı yazılarda da bunu göreceksiniz. "Müşteri en büyük patrondur" sözünün sahibidir. Ele indi girib baxa bilersiniz!

Bülent Akgül de yeni başlayanlardandır. Ancaq, Bülent artıq bloglar arasında çox süretle üst mertebelere qalxır. Yazılarının hamısını oxumuşam. Her gün girib baxdığım ve yeni yazılarını gözlediyim yazarlardan biridir. Yazıları, esasen çox uzun ve geniş olur. Yazdığı mövzunun her "herfi"ni çatdırmaq isteyir. Xüsusen de "LAFIM KOBİLERE" kategoriyasındakı yazılarını oxumağınız meslehetlidir. Bülenetin menim yazılarıma şerhlerini de yeqin ki oxumusunuz. O, da tecrübe ile teoriyanı yan yana getirenlerdendir. Her mövzunun derinliklerine girmek isteyirsinizse Bülentin blogunu izleyin. Baxın görün nece sade, ancaq derin bir blogdur!

Zeynep Özata da akademik karyerasına davam edenlerdendir. Yazıları geniş ve daha çox teoriyaya dayalı olur. Öyredicidir. Tez-tez yazılar yayınlamır. Yeqin ki, vaxt çatışmazlığına göre. Marketingle maraqlanan her bir şexsin faydalana bileceyi çox yazı ve melumatlar var. Zeynep xanımı oxuyun ki, geleceyin böyük professorunun düşüncelerini indiden öyrenesiniz.

Yuxarıda adlarını çekdiyim bloglar bütün yazılarını oxuduğum ve çox beyendiyim bloglardır. Yazının adından da melumdur; Aşağıdan Baxanda Yuxarına Gördüyüm Bloglar.

Dayını Yoldan Çıxaran Qız

Bu yazdığım olmuş hadisedir.
Hyundai Azerbaycandan Tucson alan bir dayı 4-5 ay sonra gelib Tucsonu geri qaytarmaq isteyib. Daha doğrusu deyişdirmek isteyib. Ne qeder çalışıblar sebebini öyrensinler, ama bir müddet alınmayıb. Dayı demirmiş, niye deyişdirmek istediyini. Dayı, kök, böyük adam olub. Tucsonu verib Santa Fe almaq isteyirmiş.
Neyse..Axır ki, dayı niye bele tecili deyişdirmek istediyini deyib. Sen deme dayı Tucsonla qırmızı işıqda dayanıbmış. Yanında saxlayan avtomobilin sürücüsü de qız imiş. Qız dayıya biraz baxıb, sonra "Dayı bu maşın sene heç yaraşmır, sen biraz böyük maşın al" deyib. Dayıya da bu söz emelli başlı tesir edib. dayı ele seherisi gün gelib avtomobilini deyişmeye.

Evveller de bu blogda xoşlanmaqla satmaq arasında bir elaqe olduğunu Robert Cialdiniye esaslanaraq yazmışdım, eger xatırlayırsınızsa. İnsan xoşladığı, sevdiyi insanların tesirine tez düşür veya onlardan daha çox tesirlenir. Bir restorana geden kişi, sırf qarson qızın gözelliyine göre daha bahalı bir yemek sifariş ede biler. Bu normaldır. Bir kişi satıcı qızın "Bu avtomobil size çox gözel yaraşdı" demesi ile, qerarını teszleşdire biler. Bir qadın satıcı oğlanın onun parfumunu beyenmesini demesi ile, başqa bir parfumu ona sata biler. Bir müşteri yanında duran başqa bir müşterinin teklifi veya terifi ile eyni maldan satın ala biler. bütün bunlar normaldır. Men şexsen özüm haqqımda deyim; özümüne çox beyenerek aldığım bir köyneyi çox sevdiyim bacım beyenmese veya çox beyenmese o köynek tamam gözümden düşer. Bütün dünya beyense de, gözümden düşür.

Mesajı veren ve mesajı alanın şexsiyyeti, kimliyi çox ehemiyyetlidir. Bir sözü menim demeyimle başqasının demesi arasında tesir baxımından xeyli ferq ola biler. Bu yazını çox uzatmayacam. (Helelik!!!!)Amma, gelecekde tekrar yazacam bunun haqqında.
Xoşlanma, beyenme, sevmenin tesirlerinin hansı ölçüde olduğuna dair araşdırmalar da var. Ancaq, menim elimde hazırda yoxdur. Tapsam,yazacam burada.

Tesevvür edin ki, müşteri gelir sizin dükanınıza ve üstü-başı kir bir nefer oğlan onu qarşılayır....

Marka marka deyib, gedib ağlına geleni alırsan! Ade Bir Bax Gör...

Marka nedir? başlıqlı yazıda Marka herhansı bir ad, renk, simvol, ses ve.s’nin reqiblerinden ayrılmaq meqsedi ile satıcı veya satıcı qruplarının istifade etdikleri bir anlayışdır veya bir kombinasiyadır deye terif yazmışdım. Bu menim öz terifim deyil, çox menbelerde ifade edilen en sade marka terifidir.

Bu yazıda “Marka Nedir?” sualına cavab axtarmayacam. Onun cavabını yazmışdıq. Bugün daha çox bundan evvel yazmış olduğum “Şexsiyyetsiz Marka ile Şexsiyyetsiz Kişi Arasında Ferq var mı?” başlıqlı yazının davamını veya daha geniş formatını yazacam.

Marka kimliyi nedir?

Marka kimliyi, istehlakçıların her hansı bir marka haqqında düşündükleri, tesevvür etdikleri ve xatırladıqları bütün növ maddi ve maddi olmayan simvolların tamamıdır. Ancaq, bu Marka kimliyi haqqında deyilen en sade terifdir ve sadece olaraq istehlakçı nöqte-i nezerinden yanaşmanın ifadesidir.

Marka kimliyinin içerisine neler daxildir? D. Aakere göre (bu esasen Marketoloqlar terefinden qebul olunmuş tanımlamadır), marka kimliyinin içerisine Marka Bilinirliyi, Markanın Sedaqeti, Marka Şexsiyyeti, Marka İmajı ve Marka deyeri daxildir. Ye’ni, her hansı bir markanın bütün bir terifi içerisine bu markanın istehlakçılar terefinden ne qeder bilindiyi, tanındığı, istehlakçıların bu markaya ne qeder bağlı olduğu, bu markanın onlarda bir insan olaraq neleri çağrışdırdığı ve hansı menevi hislerini ifade ettiyi, bu markanı almaqla ne cür bir deyer elde etdiyinin daxil edilmeli olduğu ortaya çıxır.

Marka Bilinirliyi

Marka bilinirliyi, her hansı bir markaya aid logonun, adın, simvolun veya mesajın istehlakçılar terefinden hansı mal veya xidmet grupuna daxil olduğunun bilinmesi hadisesidir. Ye’ni, insanların Azercellin mobil operator, Hyundainin avtomobil, Serinin restoran, ANSin de televiziya kanalı olduğunu bilmesi hadisesidir.
Bunu ortaya çıxaran sual ise “Azercell haqqında eşitmisiniz mi?” sualına verilen cavabdır. Eger “Beli” deyilirse demeli Azercell bilinir.
Marka bilnirliyi marka qurmaq isteyen bir şirketin başlanğıc adımlarından biridir. Resmi işleri tamamlayan bir şirket, logo, ad, renk ve lazım olan diger simvolları hazırladıqdan sonra ilk başladığı nöqte marka bilinirliyi formalaşdırmaqdır. “Kimin Dodaqları Daha Qeşengdir-Lopezin yoxsa Jolienin?” başlıqlı yazımda bu mövzuya giriş etmişdim.

Marka yaratmaq isteyen bir şirketin, ilk olaraq bütün növ marketing fealiyyetlerinden istifade ederek bu adın veya simvolun insanların zehinlerinde qalmalarını temin etmek istemesi ise buna bağlıdır. Tesevvür edin ki, bir market açmısınız ve bunu “markalaşdırmaq” isteyirsiniz. Bunun üçün seçdiyiniz adın alış-veriş etmek isteyen ve eden insanlar terefinden bilinmesi üçün lazımı bütün fealiyyetleri heyata keçirmelisiniz. Ancaq, Marka Bilinirliyinin de ferqli seviyeleri var;

Markanın Xatırlanması

Markanın xatırlanması istehlakçılar terefinden herhansı bir mal grupuna aid markaları düşündüyü zaman sizin markanızı da xatırlamasıdır. Bunun sualı bele qoyula biler; Hansı avtomobil markalarını xatırlayırsınız? Cavab olaraq Hyundai, Toyota, Mercedes, Lada, Honda, KIA aldığınızı ferz edin. Bele olan halda yuxarıda gösterdiyimiz markaların marka xatırlanmasının yaxşı deyilebilecek seviyede olduğunu deye bilerik. Tebii ki, Hyundai’ın birinci sırada olması böyük bir uğur sayılabiler onun üçün. Düşünün ki, bu siyahıya Nisansın adı düşmür. Bu böyük bir uğursuzluqdur.
Niye?
Marka xatırlanmasının ehemiyyetli olmasının nedeni xatırlanma listesine giren markaların satınalma ehtiyacı hiss edildikden sonra alternativler arasına girme şansının yüksek olması ile elaqedardır. Ye’ni, sen yeni evlenmisen ve kiçik ailen üçün bir avtomobile ehtiyacının olduğunu his sedirsen. Bu vaxt informasiya arayışına girirsen. Avtomobiller haqqında bilgi öyrenirsen (eger bilgin varsa bir başa alternativ seçimine başlayırsan), sonra alternativler siyahısı hazırlayırsan. Prosesin bu merhelesinde eger xatırlanmayan markanın Nissan olduğunu ferz etsek, senin siyahında Nissan Sunyynin adı olmayacaq. Sen Hyundai Elantar, Toyota Corolla, Honda Civic alternativlerinden birini deyerlendireceksen. Ye’ni, xatırlanmayan marka avtomatik olaraq siyahıdan silinir.

Gözden uzaq olan, könülden de uzaq olar sözü insanlar arası münasibetlere ne qeder uyğundur bilmirem, amma marka müşteri elaqelerini anlatması baxımından çox doğru bir ifadedir.

Birincil Marka

Buna yuxarıda bir cümle ile toxundum. İndi daha inceliklerine baxaq. Birincil marka ile, istehlakçıların “Hansı markalaı bilirsiniz (veya xatırlayırsınız)?” sualına verdiyi cavabda ilk sırda xatırlanan markadır. Suala cavabda Coca-Cola, Azercell, MAVİ cavabının verildiyini düşünsek, birincil marka veya xatırlanan ilk marka Coca-Coladır deye bilerik. Bu markanızın xatırlanmasının maksimum seviyyesidir. Anacaq bundan daha da derin olan Marka Bilinirliyi seviyeleri var.

Üstün Marka

Bu, istehlakçıların herhansı bir sektor veya mal grupuna aid marka xatırlanmasında yegane marka olmaq demekdir. Sual: “İdman ayaqqabıları istehsal eden hansı markaları tanıyırsınız?” Cavab: “Adidas”. Sual: “Başqa?” Cavab: ……… Bu durumda Adidas xatırlanan yegane marka oldu. Bu, o demekdir ki, müşteri eger özüne idman ayaqqabısı almaq fikrine düşse alternativsiz olaraq gedib ilk baxacağı ve almaq isteyeceyi marka Adidasdır. (Ceteris Paribus ve pulu çatsa).

Marka Bilgisi

Bu Marka bilinirliyinin en üst seviyelerinden biridir. Bu seviyeye çıxmış markanın istehlakçılara teqdim etdiyi deyer onlar terefinden bilinir. Bu seviyeye gelmiş marka Azerbaycan dilinde yayqın olan ifade ile “nala-mıxa vurmur”. Ye’ni, marka davamlı bir şekilde ireli doğru addımlayır. Onun konsepti bilinir. Müşteriler A markasının onlara hansı elave deyeri sonduğunu bilir. O, markaya sahib olmaqla nelere sahib olduğunu bilir. Sizin qızları etrafınıza çekmeyinize en çox kömek eden deodorant hansıdır ? sualına Cavab AXE Deodorantlarıdırsa, demeli AXE artıq müşterilere ne teqdim ettiyini tam olaraq izah edib ve müşteriler de AXE-ı sırf qoxusu üçün almırlar.

Marka Fikri

Marka Bilinirliyinin zirvesidir. Marka Bilgisinin bir üst seviyyesidir. İstehlakçı bu marka haqqında her bnilgiye sahibdir. Bu, marka haqqında olub-biten her şeyi izleyir. “Onu Sevir” deye bilerik. Bu cür markalar en gülcü markalardır. Güz onun başdan sona qeder istehlakçıların beyinlerinin ve belke de qelbinin bir terefinde yer tutmalarıdır. Müşteri üçün belke de diger şertlerin de uygun olduğu zamanlarda yegane markadır. O, marka öz müşterilerinin şexsiyyetini yansıdır bir baxıma. Marka, men “hemişe gencem, qocalmıram” deyir ve müşteri de "men de ” deyerek o markaya sahib olmağa çalışır. Müşteriden soruşanda "en çox tanıdığın, bildiyin, seni eks etdiren, seninle bütünleşen marka hansıdır?" O, da cavabında bir marka adını çekir. Bax bu marka Marka Bilinirliyinde zirveni tutmuş markadır.

A Faceless Brand, The Faceless Car

Bu yazı Toyota Amerika'nın CEOsu Yuki Fuko ile Businessweekde aparılan müsahibeden alınıb. Azerbaycan diline çevirmediyime göre üzr isteyirem.

Is your decision to advertise more aggressively a response to those kinds of remarks by people like Ford President of the Americas Mark Fields or GM Vice-Chairman Bob Lutz?

More important than the political consideration,

Toyota is known as a product. No one knows what Toyota is. Toyota is a faceless organization. It doesn't have a human element in the eyes of the consumer. Toyota is just a car.

Toyota is bigger than that though. It's people. We have some 40,000 people working for us in the U.S. We need to have more of a face. That we are people. That's the most critical thing we have been trying to achieve.

Perhaps you would like to star in some ads yourself? DaimlerChrysler Chairman Dieter Zetsche did that last year as "Dr. Z." Do you want to be known as "Dr. T"?

No. We want to show everybody in the company. The heroes. Not one single person.

Bu yazının tamamını oxumaq isteseniz bura baxın!